Portugal ima Amaliju, a BiH bi mogla dobiti HALID-a: Predstavljen koncept AI modela na bosanskom
Stručnjak za vještačku inteligenciju Irfan Mirza predstavio je ideju o AI modelu HALID koji bi obuhvatio bosanski jezik i kulturnu baštinu, po uzoru na portugalski projekat Amalia.
Prema pisanju Oslobođenja, vrhunski stručnjak za vještačku inteligenciju Irfan Mirza predstavio je zamisao o posebnom AI modelu za Bosnu i Hercegovinu, koji je dobio ime HALID – Heritage, Archives, Language, Identity, Data (baština, arhiva, jezik, identitet i podaci).
Kako Oslobođenje navodi, polazište je bio portugalski projekat Amalia, veliki jezički model nazvan po poznatoj pjevačici Amaliji Rodrigues. Portugal je krenuo u razvoj vlastitog modela nakon što je uočio da opšti AI modeli prilikom pitanja o zakonima daju odgovore zasnovane na brazilskom, a ne portugalskom zakonodavstvu. Razlog je, kako se navodi, tome što Brazil ima oko 200 miliona, a Portugal oko deset miliona stanovnika.
Mirza je to opisao kao dokaz da postoji "suverenitet vezan za AI".
- Prije smo mi definirali suverenost kao da imate granice, imate vlast, ekonomiju, narod, i da ima priznanje od Ujedinjenih nacija. Pa sad je nam došlo nešto skroznovo, kazao je Mirza.
Mirza smatra da postojeći AI modeli ne obuhvataju dovoljno suštinu bosanskog jezika i kulturne baštine. Kao dio književne baštine koja bi trebala biti zastupljena u modelu spomenuo je Maka Dizdara i Mešu Selimovića, a baštinu je objasnio kao ono što ljudi nasljeđuju i prenose sljedećim generacijama.
Kako prenosi Oslobođenje, projekat je prvo nosio radni naziv "Heritage and Advanced Language", čija početna slova daju skraćenicu HAL. Zatim se, u nastojanju da naziv poveže s ličnošću prepoznatljivom poput Amalije Rodrigues u Portugalu, pojavilo ime Halid.
- Mislim da je zaslužio. Halida svi vole, govori Mirza.
Oslobođenje najavljuje da će prilog o bosanskoj umjetnoj inteligenciji biti objavljen ove nedjelje na tom portalu u 21 sat, a na O Kanalu u 17 sati.
Povezane vijesti
Irfan Mirza predstavio HALID – bosanski model vještačke inteligencije: „Ko kontroliše AI, kontroliše znanje o BiH“
Mostarski srednjoškolci u Južnoj Koreji predstavljaju BiH na svjetskom robotičkom takmičenju
Nestašica RAM-a mogla bi potrajati do 2028. godine
