Okeani se ubrzano zagrijavaju, upozorava Kopernikusov izvještaj: Posljedice već stižu
Deseti Kopernikusov izvještaj o stanju okeana pokazuje da se svjetska mora zagrijavaju dvostruko brže nego ranije, a nivo mora i kiselost okeana rastu.
Kako prenosi 6yka, svjetski okeani sve brže gube sposobnost da ublaže posljedice klimatskih promjena — voda se zagrijava, nivo mora raste, a okeani postaju kiseliji.
To pokazuje deseti Kopernikusov izvještaj o stanju okeana, zasnovan na više od 40 godina mjerenja satelitima, plutačama i senzorima. U izradi je učestvovalo više od 100 naučnika iz cijelog svijeta. Autori naglašavaju da nije riječ o izolovanim temperaturnim rekordima, već o dugoročnom trendu koji mijenja čitave morske ekosisteme.
Gotovo 90 odsto viška toplote od sagorijevanja fosilnih goriva završava u okeanima, a brzina zagrijavanja u posljednjih 20 godina gotovo se udvostručila. Temperature površine mora obarale su rekorde 2023. i 2024. godine, a rekordi su zabilježeni i tokom 2026. Samo prošle godine okeani su apsorbovali oko 23 zetadžula toplotne energije — otprilike 40 puta više od ukupne energije koju je čovječanstvo potrošilo tokom 2025.
Od 1999. godine globalni nivo mora raste oko 3,8 milimetara godišnje, ukupno gotovo deset centimetara, a tempo rasta ubrzan je od 2012. To prijeti priobalnim zajednicama u kojima žive stotine miliona ljudi. Okeani upijaju i velike količine ugljen-dioksida, pa im se kiselost od 1985. povećala za oko 17 odsto, što posebno pogađa organizme s kalcijum-karbonatnim ljušturama.
Mediteran i Crno more tokom 2024. zabilježili su rekordne morske toplotne talase, neki duže od mjesec dana, s temperaturama i više od 4,6 stepeni iznad prosjeka. „To nisu izolovani periodi visokih temperatura. Događaju se u uslovima kontinuiranog zagrijavanja okeana“, rekla je Blanka Fernandes-Alvarez sa Mediteranskog instituta za napredne studije, jedna od autorki izvještaja.
Na sve se nadovezuje i El Ninjo, koji bi mogao biti među najsnažnijima od početka instrumentalnih mjerenja.
Povezane vijesti
Okeani apsorbirali rekordnu količinu toplote: Nivo mora raste sve brže, upozorava izvještaj
Posljednji američki vojnici napuštaju Irak, Kurdi upozoravaju na sigurnosni rizik
Iran upozorava: Rat sa SAD-om mogao bi se proširiti i na Indijski okean
